Vũng Tàu năm 1967-1968 qua bộ ảnh của Terry Maher

Từ thế kỷ 19 và đầu thế kỷ 20, phố biển Vũng Tàu (còn được gọi là Cap Saint Jacques) trở thành địa điểm đi nghỉ quen thuộc tầng lớp thượng lưu ở phía Nam, tuy nhiên cơ sở hạ tầng ở đây còn khá hoang sơ.

Đến thời đệ nhất cộng hòa, Vũng Tàu được củng cố và phát triển để đáp ứng nhu cầu của một nơi nghỉ mát và du lịch quan trọng ở phía Nam Việt Nam. Ngoài nghề đánh bắt, chế biến hải sản và trồng trọt nương rẫy truyền thống, nhiều cơ sở hạ tầng được xây dựng, cửa hàng cửa hiệu, cơ sở dịch vụ, phục vụ cho việc ăn chơi, giải trí đã được chính quyền khẩn trương hoàn thiện, khiến cho bộ mặt thành phố ngày một hoa lệ.

Từ năm 1964, Vũng Tàu trở thành trị xã trực thuộc trung ương, Tên chính thường được biết tới tên gọi Đặc khu Vũng Tàu, ban có thể xem hình ảnh cơ sở quân sự của đặc khu Vũng Tàu ở dưới đây.

Tấm hình này được nhiếp ảnh gia Terry Maher (quân nhân Mỹ) chụp năm 1968. Mời các bạn xem thêm những tấm ảnh khác, chủ yếu được chụp trên đường Trần Hưng Đạo, con đường nhộn nhịp bậc nhất Vũng Tàu trước năm 1975.

Tác giả của bộ ảnh
Bến xe ngựa trên đường Trần Hưng Đạo, khu vực tập trung nhiều khách sạn, quán bar, con đường nằm song song với đường ven Bãi Trước này thường được lính Mỹ gọi là bar street.
Có rất nhiều lính Úc đóng quân ở Vũng Tàu. Trong hình là hãng hàng không của Úc đang đón các quân nhân. Phi trường Vũng Tàu lúc đó trở thành một sân bay quân sự quan trọng tại Nam phần.

Nhà thờ Giáo xứ Vũng Tàu, còn được gọi là nhà thờ Lớn
Chùa Phật Bửu Tự trên đường Nguyễn Thái Học
Các nữ sinh tụ tập bên quầy bánh mì nướng bên ngoài một ngôi trường ở Vũng Tàu.
Rạp chớp bóng
Trước cửa Tây chợ Vũng Tàu đường Trần Hưng Đạo

Grand Hotel, nơi lưu trú ưa thích của quân nhân Hoa Kỳ khi tham quan Vũng Tàu

Khách sạn – vũ trường Ly Ly trên đường Trần Hưng Đạo
Bạch Dinh, là dinh thự có kiến trúc châu Âu cuối thế kỷ 19, nằm bên sườn núi Lớn của thành phố Vũng Tàu. Nơi đây từng được dùng làm nơi nghỉ mát cho Toàn quyền Đông Dương, Hoàng đế Bảo Đại và các đời Tổng thống Việt Nam Cộng hòa. Nơi đây cũng là nơi chính quyền thuộc địa Pháp làm nơi giam lỏng vua Thành Thái từ ngày 12 tháng 9 năm 1907 đến năm 1916. Hiện nay, Bạch Dinh được dùng làm nhà bảo tàng, trưng bày các chuyên đề như: đồ gốm thời Khang Hy vớt được từ tàu cổ đắm tại khu vực Hòn Cau – Côn Đảo cùng nhiều hiện vật có giá trị khác được tìm thấy qua các đợt khai quật khảo cổ ở Bà Rịa – Vũng Tàu…
Bạch Dinh nằm góc trái của hình, bên sườn núi Lớn
Các quán bar trên đường Phan Thanh Giản (nay là đường Lý Tự Trọng)
Một bác quân cảnh đang điều phối giao thông
Chiếc “xe ca” quen thuộc liên tỉnh Sài Gòn – Vũng Tàu
Đường Quang Trung ven bãi Trước có rất nhiều kiosk bán nước hình lục giác

Đường ven biển Quang Trung
Ngoại vi Vũng Tàu

Thực hiện: Đông Kha (nhacxua.vn)
Nguồn ảnh: Terry Maher

Vũng Tàu 50 năm trước qua bộ ảnh của Barry Connors

Thời đệ nhất cộng hòa, Vũng Tàu là một quận thuộc tỉnh Phước Tuy mới thành lập. Đến năm 1964, Vũng Tàu trở thành thị xã trực thuộc trung ương và thường được gọi là “đặc khu Vũng Tàu.

Trong giai đoạn 1964 – 1972, quân đội Hoàng gia Úc đã huy động tổng cộng 61.000 quân Hải, Lục, Không quân đến phục vụ tại Vũng Tàu. Phi trường Vũng Tàu trở thành một sân bay quân sự quan trọng tại Nam phần. Trong số những quân nhân Úc đó có Barry Connors, đồn trú ở căn cứ quân sự Úc tại Vũng Tàu trong 2 năm 1970-1971 với nhiệm vụ là một đầu bếp. Ông đã chụp lại những hình ảnh Vũng Tàu cách đây tròn 50 năm sau đây.

Tác giả Barry Connors tại Vũng Tàu năm 1970
Từ trại lính Úc nhìn về phía căn cứ Radar trên Núi Lớn

Ngọn hải đăng trên Núi Nhỏ (còn được gọi là núi Tao Phùng). Ngày nay là một địa điểm tham quan nổi tiếng của Vũng Tàu
Bạch Dinh nhìn từ phía dưới đường. Tòa dinh thự này được xây trên đỉnh đồi có thể nhìn bao quát bên dưới
Grand Hotel, nơi lưu trú ưa thích của quân nhân Hoa Kỳ khi tham quan Vũng Tàu
Quán cóc ở gốc cây, hình ảnh quen thuộc không chỉ ở Vũng Tàu mà ở tất cả vùng quê xưa. Ở đây có thể bán nước, bán chè, hoặc đủ thứ đồ ăn vặt
“bar street” của Vũng Tàu xưa
Trường Thiếu Sinh Quân Vũng Tàu nhìn từ Núi Lớn, là cơ sở đào tạo nam thiếu niên trên hai phương diện: Văn hóa Phổ thông và Cơ bản Quân sự. Tiêu chí của trường là đào tạo và huấn luyện cho lớp thiếu niên khi ra trường sẽ trở thành binh sĩ, hạ sĩ quan, sĩ quan hoặc trở thành những kỹ sư, bác sĩ, giáo viên… để phục vụ trong quân đội.
Trận banh giao hữu của quân đội

Tàu mắc cạn Ioannis K, do Công ty Saint Ioannis Shipping Corp, Hy Lạp là chủ sở hữu. Con tàu phải nằm đó trong hơn 20 năm, kể từ 1968 cho đến cuối thập niên 1980.
Vị trí cuối của Bãi Sau
Bãi Sau Vũng Tàu

Bãi tắm ở Bãi Sau một ngày cuối tuần

Chợ Vũng Tàu

Bắt cá ở Bãi Trước
Y Viện Vũng Tàu
Căn cứ Radar của quân đội Mỹ trên Núi Lớn, vì vậy người nước ngoài gọi Núi Lớn là “đồi Radar”

Thực hiện: Đông Kha (nhacxua.vn)
Hình ảnh: Barry Connors

 

Nhìn lại Vũng Tàu 50 năm trước qua bộ ảnh tuyệt đẹp của Rod Allen

Có lẽ dân Saigon không ai là không một lần ghé biển Vũng Tàu. Khắp dải đất miền nam có thêm nhiều bãi biển xa hơn, có thể đẹp hơn Vũng Tàu, như Mũi Né (Phan Thiết), Ninh Chữ (Phan Rang), hoặc xa hơn nữa ở Nha Trang, Phú Yên, Quy Nhơn, Đà Nẵng… Nhưng đối với dân Saigon xưa, và cho đến tận ngày nay, đi du lịch tắm biển Vũng Tàu vẫn là một chọn lựa lý tưởng.

Trước năm 1975, Vũng Tàu cũng là nơi chuyên dành cho những chàng G.I. (General/Government Issue: lính Mỹ) đến nghỉ dưỡng, ăn chơi. Trong loạt ảnh dưới đây của ông Rod Allen – là một G.I – chụp khoảng năm 1971-1972, trong thời gian ông nhận nhiệm vụ ở Vũng Tàu, các bạn sẽ được nhìn thấy một hình ảnh Vũng Tàu tương đối khác lạ với những góc ảnh độc đáo.

Đây là hình của tác giả Rod Allen chụp tại Vũng Tàu năm 1971
Sân bay quân sự Vũng Tàu
Bãi Dứa – Vũng Tàu

Một bar dành cho các lính Mỹ
Nhà màu trắng chính giữa là Bạch Dinh nằm bên sườn núi Lớn. Người Pháp từng giam lỏng vua Thành Thái tại đây khi ngài về nước sau khi bị đày. Từ năm 1934, dinh này thành nơi nghỉ mát của vua Bảo Đại.

Chùa Thích Ca Phật Đài nằm trên mạn sườn phía Bắc của Núi Lớn, đây là quần thể kiến trúc Phật giáo nổi tiếng ở Vũng Tàu được khởi xây từ thập niên 1960. Vẻ đẹp của Thích Ca Phật Đài chính là sự kết hợp giữa kiến trúc tôn giáo và phong cảnh thiên nhiên.

Từ năm 1990 trở về trước, người dân và du khách mỗi khi đến Bãi Sau của phố biển Vũng Tàu đều thấy một con tàu lớn, bị bỏ hoang, rỉ sét, nằm phơi mình ngay sát mép nước. Tên của con tàu ấy là Ioannis K, do Công ty Saint Ioannis Shipping Corp, Hy Lạp là chủ sở hữu. Con tàu đã nằm đó trong hơn 20 năm, kể từ 1968 cho đến cuối thập niên 1980.

Một tiệm tạp hóa ở Vũng Tàu

Thực hiện: Đông Kha (nhacxua.vn)
Hình ảnh: Rod Allen

Vũng Tàu hơn 50 năm trước qua bộ ảnh tuyệt đẹp của nhiếp ảnh gia Michael Holt

Ngày xưa dân Sài Gòn và miền Nam thường gọi Vũng Tàu là Ô Cấp. Cách đây 60 năm Vũng Tàu đã có rất nhiều bãi biển đẹp và xanh mát như bãi Sau (Thùy Vân), bãi Trước (Tầm Dương), bãi Dứa (Hương Phong), bãi Dâu (Phương Thảo) cùng bãi tắm Long Hải.

Ngày nay, tên gọi Ô Cấp vẫn được người ta biết đến khi là tên gọi của quán cafe hướng biển nổi tiếng ở Vũng Tàu mà du khách nào cũng đã từng ghé chân.

Vì sao có tên gọi Ô Cấp? Cái tên này xuất phát từ thế kỷ 19, khi các nhà hàng hải Bồ Đào Nha khi đi qua mũi đất này đã lấy tên Thánh Jacques đặt cho nó, do đó người Pháp gọi nơi này là Cap Saint Jacques (do mũi đất mang tên thánh Jacques). Người Việt theo đó gọi là Cấp (gốc tiếng Pháp: Cap) hoặc Ô Cấp (gốc tiếng Pháp: Au Cap). Hiện nay mũi đất cực đông của Vũng Tàu có tên gọi là “mũi Nghinh Phong”.

Còn xuất xứ của tên gọi Vũng Tàu, đó là ngày xưa toàn khu vực này là vùng đất bãi lầy, nơi thuyền buôn của người ngoại quốc thường vào trú đậu nên gọi là Vũng Tàu.

Sau đây xin mời các bạn xem lại hình ảnh Vũng Tàu trong những năm 1967-1968 qua bộ ảnh của nhiếp ảnh gia Michael Holt. Những hình ảnh rực rỡ này có thể sẽ gợi nhớ đến một thời kỷ niệm đối với nhừng người đã sinh sống ở miền Nam hơn 50 năm trước, mỗi cuối tuần thường đi biển Ô Cấp để hóng mát. Đặc biệt là nơi này tương đối gần với Sài Gòn nên sẽ gắn liền với ký ức một thời của người dân đô thành.

Hình bên trên là đường lên Hải Đăng. Ngày nay ngã 3 này vẫn còn, và đường lên Hải Đăng vẫn rất nhỏ như xưa.

Những quầy bar này rất được quân nhân Hoa Kỳ ở Việt Nam ưa thích

Thực hiện: Đông Kha (nhacxua.vn)
Ảnh: Michael Holt

Nha Trang đẹp và yên bình qua những tấm ảnh màu trước năm 1975 (Phần 2)

Mời các bạn xem lại loạt ảnh chụp trước năm 1975 của thành phố biển Nha Trang. Sau khi đăng phần 1 và nhận được nhiều lời phản hồi tốt của độc giả, trong đó có những người đã từng gắn bó với Nha Trang vào 40-50 năm trước, xin đăng tiếp phần 2 này, là những tấm ảnh chọn lọc đẹp nhất trong hàng trăm tấm ảnh của nhiều nhiếp ảnh gia cả trong nước và quốc tế.

Trong phần này, các bạn không chỉ nhìn lại được những đường phố quen thuộc của Nha Trang xưa như đường Độc Lập, Bá Đa Lộc, Hoàng Tử Cảnh… đặc biệt là con đường ven biển tuyệt đẹp mang tên Duy Tân (nay bị đổi thành Trần Phú), mà còn xem được cảnh biển với một màu xanh ngắt, cảnh làng quê yên bình với cảnh đồng lúa vàng rực rỡ, những ngôi biệt thự sang trọng, những dãy nhà cổ kính, và cả những cô gái xứ biển mặn mà trong tà áo dài tinh khôi.

Đường dọc biển Duy Trân, nay là con đường Trần Phú đẹp nhất Nha Trang

Biệt điện Cầu Đá là một cụm 5 toà biệt thự mang phong cách kiến trúc Pháp, được xây trên đỉnh núi năm 1923. Nơi đây còn được gọi là Lầu Bảo Đại do vua Bảo Ðại thường đến nghỉ trong giai đoạn 1940-1945.
Làng chài ở Nha Trang nhìn từ khu quân sự trên cao điểm Hawk Hill

Đường Hoàng Tử Cảnh, nay là Hoàng Văn Thụ
Đảo Hòn Tre, là đảo lớn nhất nằm trong vịnh Nha Trang., cách thành phố Nha Trang 5 km. Hiện nay đảo này là VinPearl Land
Đường Độic Lập, nay là đường Thống Nhất. Các nữ sinh trung học đi lạc quyên.
Đường Độc Lập (nay là đường Thống Nhất)

Đảo Hòn Tre, là đảo lớn nhất nằm trong vịnh Nha Trang., cách thành phố Nha Trang 5 km. Hiện nay đảo này là VinPearl Land
Ngôi nhà trên đường Bá Đa Lộc (nay là Lý Tự Trọng)

Nhà có mái dốc lớn nhất ở giữa hình là rạp Tân Tân trên đường Độc Lập

Xem lại phần 1: https://nhactrinh.vn/nha-trang-dep-va-yen-binh-qua-nhung-tam-anh-mau-truoc-nam-1975/

Thực hiện: Đông Kha (nhacxua.vn)
Nguồn ảnh: manhhai flickr

Nha Trang đẹp và yên bình qua những tấm ảnh màu trước năm 1975

Nha Trang là thành phố biển du lịch quen thuộc của Việt Nam. Trong bài viết này, mời các bạn xem lại những tấm ảnh được chụp trước năm 1975.

Trước thế kỷ 18, vùng đất này thuộc nước Chiêm Thành nên đến nay vẫn còn nhiều di tích của người Chăm, nổi tiếng nhất là Tháp Bà Po Nagar. Bản thân tên gọi Nha Trang cũng được phiên âm từ tiếng của người Chăm.

Đây là tu viện La San Nha Trang được xây dựng từ năm 1932 và hoàn thành năm 1933. Tu viện La San chuyên về ngành giáo dục. Viện gồm hai dãy nhà kiến trúc đồ sộ xây bằng gạch làm sơ-tập-viện và tập-tu-viện nằm trên ngọn đồi La San (đối diện với tu viện dòng Phanxicô). Bên dưới là hình ảnh trong khuôn viên của tu viện này.

em bé Nha Trang xưa

Cô hàng nước ngọt
Phía xa là Nhà thờ Núi Nha Trang, người dân hay gọi là Nhà Thờ Đá, vì được xây dựng bằng đá, hoặc Nhà Thờ Ngã 6. Đây là nhà thờ nổi tiếng được xây từ năm 1928

Với những người sống trước 1975, ai cũng quen thuộc với những tên đường như Duy Tân, Phan Thanh Giản, Độc Lập… ở Nha Trang xưa. Sau 1975 có rất nhiều tên đường bị đổi tên, sau đây xin ghi lại các tên đường cũ và mới để các bạn tiện tra cứu.

  • Đại lộ Duy Tân -> đường Trần Phú
  • Đường Phan Thanh Giản -> đường Pasteur
  • Đường Trưng Nữ Vương -> đường Hai Bà Trưng
  • Đường Phan Nam -> đường Trần Văn Ơn
  • Đường Lê Văn Duyệt -> đường Nguyễn Thiện Thuật
  • Đường Phạm Hồng Thái và Ôn Như Hầu -> đường Nguyễn Gia Thiều
  • Đường Công Quán -> đường Yết Kiêu
  • Đường Trần Cao Vân -> đường Ngô Sĩ Liên
  • Đường Nhà thờ -> đường Lê Thành Phương
  • Đường Hai Chùa -> đường Tô Vĩnh Diện
  • Đường Triệu Ẩu -> đường Bà Triệu
  • Đường Hoàng Diệu -> đường Trần Đường và Võ Văn Ký
  • Đường Độc Lập -> đường Thống Nhất
  • Đường Hoàng Tử Cảnh -> đường Hoàng Văn Thụ
  • Đại lộ Gia Long -> đường Thái Nguyên
  • Đường Miếu Bà -> đường Lý Quốc Sư
  • Đường Bá Đa Lộc -> đường Lý Tự Trọng
  • Đại lộ Nguyễn Tri Phương -> đường Nguyễn Chánh
  • Đường Hàm Nghi -> đường Nguyễn Thị Minh Khai
  • Đường Lê Quang Định -> đường Trần Quang Khải
  • Đường Nguyễn Trãi -> đường Võ Trứ
  • Đường Thủ Khoa Huân -> đường Nguyễn Hữu Huân
  • Đường Phù Đổng Thiên Vương -> đường Phù Đổng
  • Đường Ngô Tùng Châu -> đường Trương Định
  • Đường Ký Con -> đường Đô Lương
  • Đường Mạnh Tử -> đường Trần Khánh Dư
  • Đường Khổng Tử -> đường Lê Chân
  • Đường Phước Hải -> đường Nguyễn Trãi
  • Đường Nguyễn Tường Tam -> đường Trần Bình Trọng
  • Đường Nguyễn Hoàng -> đường Ngô Gia Tự
  • Tỉnh lộ số 4 -> đường Lê Hồng Phong
  • Đường Hòn Lớn -> đường Tôn Đản

Thực hiện: Đông Kha (nhacxua.vn)
Nguồn ảnh: manhhai flickr

Thiếu nữ Huế trong những tà áo dài tuyệt đẹp qua loạt ảnh của LIFE năm 1961

Học trò xứ Quảng ra thi
Thấy cô gái Huế chân đi không đành

Đó là những câu thơ rất dễ thương ca ngợi nét đẹp làm say lòng người của những cô gái Huế. Nói bao nhiêu thì cũng không đủ, những câu chữ vụng về không thể mô tả được hết,  xin mời các bạn lùi lại 60 năm để chiêm ngưỡng nét đẹp của các “O Huế” ngày xưa qua loạt ảnh sống động này:

Từ lâu áo dài được xem là “quốc phục” của người Việt. Thời xưa không chỉ phụ nữ, mà nam giới cũng mặc áo dài như một loại lễ phục. Tiền thân của áo dài hiện đại được xem là loại áo ngũ thân có xuất xứ từ Huế, ra đời vào thế kỷ 18 dưới thời chúa Nguyễn Phúc Khoát.

Đến thời nhà Nguyễn, Huế không chỉ là kinh đô, mà còn là xứ sở của áo dài, là nơi tập trung các loại hình trang phục áo dài phong phú và đẹp nhất, từ các loại triều phục, phẩm phục dành cho vua chúa, hoàng gia, quan lại quý tộc; nhung phục dành cho võ quan, binh lính; tế phục, tang phục và thường phục dành cho mọi tầng lớn nhân dân. Áo dài không chỉ là y phục thường ngày, mà còn là một thoại lễ phục, ban đầu là từ Huế, sau đó bắt đầu phổ biến ra khắp đất nước. Vì vậy từ xưa cho đến ngày nay, Huế vẫn được xem là xứ sở của áo dài, phụ nữ Việt nói chung và thiếu nữ Huế nói riêng trở nên đằm thắm, dịu dàng và kín đáo hơn khi mặc lên chiếc áo dài truyền thống.

Đông Kha – fb.com/1xuaxua
Nguồn ảnh: manhhai flickr

 

Đường Tự Do (Sài Gòn) tuyệt đẹp trong những tấm ảnh phục chế màu năm 1961

Trong những tấm hình dưới đây, chúng ta sẽ được thấy những khoảnh khắc đẹp của một đoạn ngắn đường Tự Do của Sài Gòn năm 1961. Đây vốn là những tấm ảnh trắng đen quen thuộc của tạp chí LIFE được nhacxua.vn phục chế màu bằng công cụ colorize và photoshop.

Đoạn đường Tự Do trong những tấm ảnh này được chụp trong đoạn từ Nguyễn Thiếp đến Lê Lợi, chỉ trong khoảng vài trăm mét. Có thể thấy người dân đi bộ rất nhiều giống như trên đường phố các nước phát triển hiện nay. Đường Tự Do là con đường sang trọng, đẹp bậc nhất Sài Gòn xưa, là con phố Tây với rất nhiều hàng quán và cơ sở phục vụ cho người Pháp, sau đó là Mỹ. Đường Tự Do này giới hạn những phương tiện thô sơ nên khi nhìn lại những tấm hình sau đây, nhiều người đã rất kinh ngạc vì không khác một đường phố ở phương Tây.

Dãy nhà bên trái là khu thương mại mặt tiền đường Tự Do, nối liền khối với Phòng Thông Tin Đô Thành bên đường Lê Lợi và có một mặt hướng đường Nguyễn Huệ.

Chiếc taxi sơn 2 màu xanh trắng hiệu Renault của Pháp đã trở thành một trong những biểu tượng của Sài Gòn trước 1975

Bên trái dãy nhà có đường hẻm xuyên qua tòa để đi thông qua đại lộ Nguyễn Huệ. Bên trong là khu thương mại và có hàng quán. Ngày nay lối đi này vẫn còn với các hàng bán đồ lưu niệm cho du khách.

Người chụp hình đang đứng giữa ngã 3 Tự Do – Nguyễn Thiếp (nay là Đồng Khởi – Nguyễn Thiệp), ngay trước tiệm bánh – cafe nổi tiếng Brodard để chụp về phía Continental Palace. Bên phải hình là Caravelle Hotel với mặt tiền tầng trệt là cơ sở giao dịch của hãng hàng không Pháp – Air France, là một trong những chủ sở hữu của Caravalle. Vào thời điểm chụp tấm hình này, khách sạn Caravelle cũng vừa mới được xây xong.

Dãy nhà bên trái này có thể thấy Tiệm đồng hồ Longines, là tiệm hàng hiệu độc nhất dành cho giới siêu giàu.

Những tà áo dài rất đẹp thấp thoáng trên hè phố. Dãy nhà bên trái hình, chúng ta có thể thấy biển hiệu CINE, đó chính là rạp chớp bóng mang tên Catinat (tên cũ của đường Tự Do).

Những nam  thanh nữ tú Sài Gòn xưa nhìn rất thanh lịch trên đường phố.

Đoạn này đã lùi về phía xa một chút qua bên kia phía đường Nguyễn Thiệp. Bên trái hình này là tiệm thuốc nổi tiếng PHARMACIE DE FRANCE.

Ngay phía trước là giao lộ nổi tiếng Tự Do – Lê Lợi với các địa điểm Continental Paplace, trụ sở Quốc Hội (Opera House cũ), Caravelle Hotel, Eden, Phòng thông tin đô thành.

Có lẽ xe của ông bác này bị hư rồi, mà giữa trung tâm này khó tìm được chỗ sửa nên phả dẫn bộ.

Đông Kha (nhacxua.vn)
Nguồn ảnh: LIFE, manhhai flickr

 

Sài Gòn năm 1961 qua những tấm hình được phục chế màu (phần 2)

Ở phần trước, chúng tôi đăng lại những hình chụp Sài Gòn năm 1961 của tạp chí LIFE, vốn là hình trắng đen, được phục chế màu bằng công cụ colorize (tự động) và photoshop (chỉnh thủ công) và được khá nhiều bạn yêu thích. Tuy nhiên bên cạnh đó thì có một số độc giả nói rằng vẫn thích hình ảnh trắng đen hơn, vì qua nét màu cũ thấy còn vương lại dấu tích của thời gian.

Trong phần này, chúng tôi xin để ảnh gốc trắng đen bên cạnh hình đã tô màu.

Quảng trường trước chợ Bến Thành

Dinh Độc Lập kiến trúc cũ, trước khi được xây lại năm 1962

Đại lộ Lê Lợi. Tòa nhà đằng sau là bệnh viện thuộc hàng lâu đời của Sài Gòn, đó là Y viện Sài Gòn, thường được gọi là Nhà thương thí, sau gọi là Bệnh viện Đô Thành.

Bệnh viện này được xây dựng từ năm 1903, đến năm 1937 nhà thương thí được tái thiết rồi mang tên bác sĩ Dejean de la Bâtie. Ông Hứa Bổn Hỏa (tức chú Hỏa) góp chi phí để xây dựng lại nhà thương, nên người Sài Gòn cũng gọi đây là nhà thương Chú Hỏa. Hiện nay, nơi này là Đa khoa Sài Gòn tại số 125, đường Lê Lợi, P Bến Thành, Q1.

Đầu đại lộ Hàm Nghi

Chiếc taxi và những tà áo dài hoa tung bay trên phố đã trở thành những biểu tượng của Sài Gòn xưa.

Phụ nữ Sài Gòn xưa, thường chuộng áo dài khi ra đường:

Đông Kha  (nhacxua.vn)
Nguồn ảnh: LIFE, manhhai flickr

Câu chuyện về những căn villa (biệt thự) ở Sài Gòn ngày xưa

Nếu nhắc về những ngôi biệt thự xưa ở Sài Gòn, có thể chia thành 2 loại, thứ nhứt là biệt thự cổ kiến trúc Pháp được xây trước năm 1954, chủ yếu là từ đầu thế kỷ 20 với khoảng 1300 căn biệt thự, đa phần tập trung ở quận 3 với khoảng 800 căn. Còn loại thứ 2 là biệt thự phong cách tân thời được xây từ sau năm 1954 cho đến năm 1975.

Hầu hết những căn biệt thự cổ kiến trúc Pháp đều nằm ở vị trí đắc địa, nên ngày nay khi bị xuống cấp, chủ nhân của nó không có ý định tôn tạo lại mà muốn phá hủy để dễ bán lại đất nền có giá trị lớn. Vì vậy đa số căn biệt thự cổ Sài Gòn có quy mô nhỏ đã bị xóa sổ một cách đáng tiếc, chỉ còn lại một số biệt thự lớn có giá trị bảo tồn cao nên nhà nước không cho dỡ bỏ.

Căn biệt thự cổ nổi tiếng nhất ở Sài Gòn có lẽ là tòa biệt thự có 99 cửa của đại phú gia Hứa Bổn Hòa (Hui Bon Hoa, chú Hỏa) được hoàn thành năm 1934, nằm trên 3 con đường thời Pháp là d’Ayot – Alsace Loraine – Hamelin. Sau năm 1975, ba tên đường này đổi thành Nguyễn Văn Sâm – Phó Đức Chính – Hồ Văn Ngà, tòa nhà được gia tộc họ Hứa ở cho đến năm 1975 thì được chính quyền mới tiếp quản, rồi trở thành Bảo tàng Mỹ thuật từ năm 1987 cho đến nay. Ba tên đường xung quanh tòa nhà này cũng đổi thành Nguyễn Thái Bình – Phó Đức Chính – Lê Thị Hồng Gấm (quận 1)

Một căn biệt thự cổ khác rất đẹp và có giá trị lớn là căn ở vị trí tiếp giáp ba mặt tiền đường Nguyễn Thị Diệu, Bà Huyện Thanh Quan và Võ Văn Tần có tuổi đời hơn 100 năm, vài năm trước được định giá 35 triệu USD. Biệt thự được xây dựng trên hai lô đất rộng 2.800 m2 (diện tích xây dựng 1.100 m2, cảnh quan 1.700 m2).

Căn biệt thự kiến trúc Pháp có giá 35 triệu USD

Ngoài ra có hàng trăm căn biệt thự kiến trúc Pháp lớn nhỏ khác còn lại trong nội đô Sài Gòn.

Ngoài những căn biệt thự cổ có từ thời Pháp này, sau 1954 ở Sài Gòn còn mọc lên một số căn biệt thự có kiến trúc tân thời do một thế hệ kiến trúc sư tài năng người Việt thiết kế:

Đây là căn biệt thự khác của gia tộc chú Hỏa nằm ở số 1 Lý Thái Tổ, sau này trở thành nhà khách chính phủ
Một căn biệt thự ở Sài Gòn
Biệt thự đường Trương Minh Giảng của ông Trương Bửu Điện, từng là lãnh sự của VNCH tại Hoa Kỳ, đại sứ VNCH tại Singapore và Tổng trưởng Bộ thông tin năm 1971.
Biệt thự trên đường Công Lý, đối diện sân Phan Đình Phùng. Đây là nơi ở của Thống đốc Ngân Hàng Quốc Gia Việt Nam – Lê Quang Uyển. Ngày nay nơi này là trụ sở Vidotour Indochina (địa chỉ 145 Nam Kỳ Khởi Nghĩa).

Hình bên trên là căn biệt thự nổi tiếng do kiến trúc sư Ngô Viết Thụ thiết kế, nằm ở góc đường Hồng Thập Tự – Duy Tân, nay là Nguyễn Thị Minh Khai – Phạm Ngọc Thạch. Trước 1975 là biệt thự của ông bà Ưng Thi (chủ rạp Rex). Có một thời gian ông bà Trần Văn Chương (song thân của bà Nhu) ở đây.

Sau năm 1975, có một thời gian nơi này là trụ sở Tổng lãnh sự quán Trung Quốc. Sau khi lãnh sự quán chuyển qua đường Hai Bà Trưng như hiện nay, tòa nhà này được cho thuê để mở nhà hàng Con Gà Trống.

Biệt thự trên đường Gia Long (nay là Lý Tự Trọng), đối diện Bệnh viện Grall (nay là Nhi Đồng 2). Biệt thự này dành cho các bác sĩ của bệnh viện ở
Căn biệt thự này nằm trên đường Công Lý (nay là Nam Kỳ Khởi Nghĩa), gần ngã tư Hiền Vương (nay là Võ thị Sáu), đối diện bên kia đường là viện Pasteur. Hiện nay tòa nhà này vẫn còn ở số nhà 173, sát bên nhà hàng Suối Đá.
Một biệt thự yên tĩnh, thuộc trường học của cộng đồng người Mỹ trước 1965. Khu vực này sau 1965 là BV Dã chiến 3 của Quân đội Mỹ ở khu vực gàn công viên Hoàng Văn Thụ ngày nay.
Can biệt thự nhỏ trên đường MInh Mạng, nay là đường Ngô Gia Tự. Bên phải là vườn hoa nhỏ góc Minh Mạng – Trần Hoàng Quân (nay là góc Ngô Gia Tự – Nguyễn Chí Thanh). Đi về bên trái là tới Đại học xá Minh Mạng, trường Trung Học Chu Văn An và nhà thờ Nữ Thánh Jeanne d’Arc.

Đây là căn biệt thự nổi tiếng ở số 60 Trần Quý Cáp, tư dinh của tướng Westmoreland – tổng tư lệnh quân đội Mỹ tại Vêịt Nam ở góc đường Trần Quý Cáp – Đoàn Thị Điểm, nay là Võ Văn Tần – Đoàn Thị Điểm. Tướng Westmoreland ở đây từ năm 1964 đến 1968. Sau đó là tướng Creighton Abrams (1968-1972), và sau cùng, Tướng Frederick Weyand C ở từ năm 1972 cho đến khi quân đội Mỹ rút khỏi Việt Nam.

Sau này, biệt thự trở thành trụ sở công ty xây dựng Hòa Bình. Mời các bạn xem 1 vài hình ảnh khác:

Biệt thự trên đường Bạch Đằng, gần ngã tư Phan Chu Trinh ở Gia Định.

Hình ảnh một số biệt thự khác ở Sài Gòn:

Đông Kha (biên soạn) – Nguồn: nhacxua.vn